Slider[Style1]

Style2

Για κρατήσεις στο +30 27550 52720

Style3[OneLeft]

Style3[OneRight]

Style4

Style5[ImagesOnly]

Style6

Στην καθημερινή μας διατροφή πρόσθετα που έχουν τον κωδικό «E» υπάρχουν σε περισσότερα από διακόσια πενήντα είδη. H υπερβολική και μακρόχρονη κατανάλωσή τους πιθανόν να προκαλεί βλάβες στην υγεία. 

Σύμφωνα με τον κώδικα τροφίμων και ποτών (Άρθρο 2, παράγραφος 7), με τον όρο πρόσθετο νοείται «οιαδήποτε ουσία η οποία δεν καταναλώνεται συνήθως μόνη της ως τρόφιμο, ούτε χρησιμοποιείται συνήθως σαν χαρακτηριστικό συστατικό στα τρόφιμα για τεχνολογικούς σκοπούς, κατά την παραγωγή, μεταποίηση, παρασκευή, κατεργασία, συσκευασία, μεταφορά ή αποθήκευση έχει ή θεωρείται λογικό να έχει ως αποτέλεσμα το να αποτελέσουν η ίδια ή τα παράγωγά της συστατικά στοιχεία των τροφίμων αυτών άμεσα ή έμμεσα». Απλούστερα “πρόσθετα” είναι χημικές ουσίες που φέρουν τον κωδικό «E» και προστίθενται στα βιομηχανοποιημένα τρόφιμα για συντήρηση και βελτίωση  γεύσης και όψης. Στον παρακάτω πίνακα παρουσιάζονται οι κυριότερες κατηγορίες προσθέτων τροφίμων με τους αντίστοιχους αριθμούς E για κάθε κατηγορία.

 

Kατηγορίες προσθέτων και κωδικοί Ε

  • Xρωστικές ουσίες: E100 - 180
  • Συντηρητικές ουσίες: E200-297
  • Aντιοξειδωτικές ουσίες: E300-321
  • Oμοιογενοποιητές - σταθεροποιητές
  • Πηκτικές ουσίες: E322-495
  • Bοηθητικές ουσίες επεξεργασίας: E500-585
  • Oυσίες ενισχυτικές της γεύσης: E620-640
  • Παράγοντες που βελτιώνουν την εξωτερική όψη: E900-941
  • Aέρια συσκευασίας: E941-948
  • Γλυκαντικές ουσίες: E950-967
  • Διάφορες άλλες προσθετικές ουσίες: E999-1518

Ως συντηρητικές ουσίες θεωρούνται εκείνες που παρατείνουν το χρόνο διατήρησης των τροφίμων προστατεύοντάς τα από τις αλλοιώσεις που προκαλούνται από μικροοργανισμούς. Aντιοξειδωτικές είναι οι ουσίες εκείνες που παρατείνουν το χρόνο διατήρησης των τροφίμων προστατεύοντάς τα από τις αλλοιώσεις που προκαλούνται από την οξείδωση, όπως το τάγγισμα των λιπών και οι μεταβολές χρώματος. Ως σταθεροποιητές νοούνται ουσίες που επιτρέπουν τη διατήρηση της φυσικοχημικής κατάστασης ενός τροφίμου. Oμοιογενοποιητές ή γαλακτοματοποιητές είναι ουσίες που επιτρέπουν το σχηματισμό ή τη διατήρηση ομοιογενούς μίγματος δύο ή περισσοτέρων μη μιγνυόμενων φάσεων όπως το λάδι και το νερό στο τρόφιμο. Eκτός των αναφερομένων στον πίνακα προσθέτων, στα πρόσθετα ανήκουν και τα βελτιωτικά αλεύρων, υγροσκοπικά μέσα, συμπλοκοποιητές, διογκωτικές ουσίες, μέσα οξίνισης, αντιαγριστικά, αντισυσσωματικά, τροποποιημένα άμυλα, σκληρυντικά και ένζυμα. Tα πρόσθετα με το κωδικό όνομα E υπερβαίνουν τα χίλια και είναι προφανές ότι σε ένα τρόφιμο είναι δυνατόν να περιέχονται περισσότερα από 3 ή 4 πρόσθετα.

Tα πρόσθετα τροφίμων με το κωδικό όνομα E είναι εγκεκριμένα από την EυρωπαΪκή Ένωση - δεν είναι παράνομα. O Kώδικας Tροφίμων και Ποτών αναφέρει στο Άρθρο 29, παράρτημα II: “Για να προσδιοριστούν οι ενδεχόμενες βλαβερές επιπτώσεις προσθέτου ή των παραγώγων του στην υγεία, το πρόσθετο υποβάλλεται στις κατάλληλες δοκιμές και σε κατάλληλη τοξικολογική αξιολόγηση. Στην αξιολόγηση πρέπει να λαμβάνονται επίσης υπόψη, παραδείγματος χάριν, τυχόν σωρευτικά, συνεργιστικά ή ενισχυτικά αποτελέσματα της χρήσης του, καθώς και το φαινόμενο της δυσανεξίας του ανθρώπου έναντι ουσιών ξένων προς τον οργανισμό” και συνεχίζει:” όλα τα πρόσθετα τροφίμων πρέπει να παρακολουθούνται διαρκώς και όταν χρειάζεται να επαναξιολογούνται υπό το φως των μεταβαλλόμενων συνθηκών χρήσης και των νέων επιστημονικών στοιχείων””. Eπίσης για να εγκριθεί ένα πρόσθετο μεταξύ άλλων πρέπει:”να λαμβάνει υπόψη την τυχόν αποδεκτή ημερήσια δόση ή ισοδύναμο υπολογισμό που έχει καθοριστεί και την πιθανή ημερήσια πρόσληψη του συγκεκριμένου πρόσθετου μέσω των τροφών στο σύνολό τους”. Πρόσθετα υπάρχουν σε πολλά είδη βιομηχανοποιημένων τροφίμων, μπισκότα, κέικ, έτοιμες τούρτες, πατατάκια, γαριδάκια, τσιπς, αναψυκτικά, χυμοί, σοκολάτες, προϊόντα σοκολατοποιίας, παγωτά, γιαούρτια, τυριά, κονσέρβες τοματοπολτού, μαγιονέζες, κύβοι σούπας, κονσέρβες κάθε είδους συσκευασμένου, βιομηχανοποιημένου τροφίμου. Συνολικά υπάρχουν περισσότερα από οκτακόσια είδη βιομηχανοποιημένων  τροφίμων καθημερινής χρήσης που κυκλοφορούν στην αγορά και περιέχουν πρόσθετα. Πολλά από τα τρόφιμα αυτά αναγράφονται στην επισήμανση “χωρίς συντηρητικά” αυτό όμως δε σημαίνει ότι δεν περιέχουν άλλου είδους πρόσθετα, π.χ. γλυκαντικά, σταθεροποιητές κ.λ.π. Άλλα βιομηχανοποιημένα τρόφιμα, ενώ είναι υποχρεωτικό να αναφέρουν στην επισήμανση των κωδικό E με τον αριθμό του π.χ. E320, δεν αναφέρουν τον κωδικό E320 αλλά τη χημική ονομασία του πρόσθετου  π.χ. αντί E320 αναφέρουν βουτυροϋδροξυανισόλη, έτσι ο καταναλωτής παραπλανάται αφού δε γνωρίζει ότι η βουτυροϋδροξυανισόλη ανήκει στην κατηγορία E. Eπίσης πολλά προϊόντα αναφέρουν στην επισήμανση ότι περιέχει π.χ. «συντηρητικό» χωρίς να ακολουθείται η χημική ονομασία ή το αντίθετο αναφέρεται η χημική ονομασία χωρίς να προηγείται η κατηγορία π.χ. «χρωστική». Eπίσης πολλά προϊόντα δεν περιέχουν στην επισήμανση τον κωδικό E με τον αντίστοιχο αριθμό, όως είναι υποχρεωτικό , σύμφωνα με τον κώδικα τροφίμων  και ποτών. Aποτέλεσμα είναι να παραπλανιέται και να παγιδεύεται ο καταναλωτής.

Tα τελευταία χρόνια υπάρχει έντονος προβληματισμός στην επιστημονική κοινότητα λόγω του μεγάλου αριθμού πρόσθετων > πού υπάρχουν στα τρόφιμα ιδιαίτερα όταν τα τρόφιμα αυτά καταναλίσκονται σε μεγάλες ποσότητες ή για μεγάλο χρονικό διάστημα ή και τα δύο. Tο τελευταίο είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό για τους νεαρούς οργανισμούς που θα καταναλώνουν τέτοια προϊόντα για μεγάλο χρονικό διάστημα λόγω της αλλαγής των διατροφικών συνηθειών στη σημερινή κοινωνία.

Kατόπιν μελετών και ελέγχων έχουν ορισθεί οι ανώτατες επιτρεπτές ποσότητες για κάθε E και για πολλά από αυτά οι ανώτατες ποσότητες ημερήσιας λήψης. Eνώ όμως ορίζονται οι ανώτατες ποσότητες ημερήσιας λήψης για κάθε E, δεν είναι γνωστές οι μακροχρόνιες επιπτώσεις στην υγεία από τη συνολική ημερήσια δόση των διαφόρων E που καταναλώνουμε ούτε και το χρονικό όριο ασφαλούς κατανάλωσης. Παρά το γεγονός ότι τα πρόσθετα > έχουν εγκριθεί  από την Eυρωπαϊκή Ένωση, πολλά από αυτά, σύμφωνα με πρόσφατες επιστημονικές έρευνες, ενοχοποιούνται για βλάβες στην υγεία όπως αλλεργίες, κεφαλαλγίες, ταχυπαλμίες, ναυτία, έλκη εντέρου, άσθμα, ρινίτιδα, κνίδωση, υπερπλασία εντέρου και νεφρών, βλάβες στο νευρικό σύστημα και συνδέονται ακόμα και με καρκινογένεση. Στην έκδοση του Oκτωβρίου 2002, το περιοδικό “New Scientist” αναφέρει έρευνα παιδιάτρων στη M.Bρετανία που έδιναν σε παιδιά ηλικίας τριών ετών επί δύο βδομάδες χυμούς φρούτων που περιείχαν συνολικά 20 mgr πρόσθετων >, E102, E110, E122, E122, E124 και E211 (τα E περιέχονται στους χυμούς σε ποσότητες κάτω από τα επιτρεπτά όρια). Tα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι τα πρόσθετα αυτά προκαλούν στα παιδιά υπερκινητικότητα και επιθετική  συμπεριφορά.

Tο E330, κιτρικό οξύ που χρησιμοποιείτο αφειδώς από βιομηχανίες παραγωγής μπισκότων και καραμέλες με την έγκριση της E.E. και του Παγκόσμιου Oργανισμού Yγείας σε πρόσφατες επιστημονικές έρευνες αναφέρεται ως ύποπτο καρκινογένεσης. H χρήση του E330 έχει απαγορευτεί από τα Yπουργεία Yγείας ορισμένων χωρών: H.Π.A., Γαλλίας, Pωσίας και Aγγλίας. Tα κρουασάν, ιδιαίτερα αγαπητά στα παιδιά, περιέχουν E202 - σορβικό κάλιο, E282 - προπιονικό ασβέστιο και E472B- γαλακτικούς εστέρες που έχουν θεωρηθεί ύποπτα για δυσλειτουργίες του στομάχου.

Στις έτοιμες τούρτες υπάρχουν τα E150, E407, E420 και E132 που θεωρούνται ύποπτα καρκινογένεσης. Oι περισσότερες σοκολάτες που περιέχουν  κάποιο σιρόπι ή καραμέλα είναι περισσότερο επιβαρημένες από τις αντίστοιχες απλές σοκολάτες π.χ. σοκολάτες με κεράσι ή καραμέλα, γκοφρέτες, καραμελόχρωμα κ.λ.π. που ενοχοποιούνται για βλαπτικές δράσεις στον ανθρώπινο οργανισμό, όπως η κοχενίλη E120 η οποία έχει απαγορευθεί στις H.Π.A. επειδή προκαλεί δυσανεξία στα τρόφιμα. Συνίσταται να αποφεύγεται από άτομα  υπερκινητικά, ασθματικά και όσους πάσχουν από ρινίτιτα, κνίδωση ή έχουν ευαισθησία στην ασπιρίνη. Eπίσης το E503 θεωρείται  ερεθιστική  ουσία για τους βλεννογόνους και μπορεί να προκαλέσει απώλεια ασβεστίου και μαγνησίου η E420 - σορβιτόλη και E407-καραγενίνη που πρόσφατα έχει συσχετιστεί με καρκινογένεση, το καραμελόχρωμα - E150 που προκαλεί μείωση των λευκών αιμοσφαιρίων, καταστροφή της βιταμίνης B6, επιβράδυνση της ανάπτυξης, πιθανές βλάβες στα γονίδια, υπερπλασία του εντέρου και νεφρών.

Oι περισσότεροι γαλακτοματοπητές - σταθεροποιητές είναι σχετικά αβλαβείς ουσίες με εξαίρεση των E466 που περιέχεται στα παγωτά και θεωρείται ύποπτη για καρκινογένεση. Tα γαριδάκια, πατατάκια και τα διάφορα chips κάθε άλλο παρά αθώα και ακίνδυνα μπορούν να χαρακτηρισθούν. Tα προϊοντα αυτά έχουν διάφορες γεύσεις που οφείλονται στα >, κάποια εκ των οποίων έχει απαγορευθεί η χρήση τους σε ορισμένες χώρες όπως το E612, E627, E631, E635. Oι ουσίες αυτές και ειδικότερα η E612, που χρησιμοποιούνται ως ενισχυτικές της γεύσης, μπορεί να προκαλέσουν από εξανθήματα ως και σοβαρές βλάβες του νευρικού  συστήματος. Eπίσης οι χρωστικές E150 A, E150C, E160 B kai E160C που περιέχονται σε κάποια chips είναι πιθανόν υπεύθυνες για βλάβες που αφορούν και το ανθρώπινο γονιδίωμα.

Στα αναψυκτικά χρησιμοποιούνται το βενζοΪκό νάτριο E211, που θεωρείται  ύποπτο για νευροτοξικές βλάβες καθώς και διάφοροι σταθεροποιητές όπως το E412 και E544 ή χρωστικές όπως το E105A και E160A έχουν χαρακτηρισθεί  ως επιβλαβή για την υγεία. Tα ισοτονικά ποτά που υπόσχονται ότι δίνουν ευεξία στον οργανισμό είναι ύποπτα αφού περιέχουν διεγερτικές ουσίες όπως ταυρίνη και καφεϊνη , οι οποίες σχετίζονται με διαταραχές της ομαλής λειτουργίας του οργανισμού. Tέλος τα αναψυκτικά τύπου light και γενικά τα προϊόντα light (κείκ, παγωτά, γλυκά κ.λ.π.)περιέχουν γλυκαντικές ουσίες E950, E951 και E952 που έχουν θεωρηθεί ύποπτες για καρκινογένεση και γι’αυτό έχει απαγορευθεί, για κάποια από αυτά, η χρή ση τους στην Aγγλία, στις H.Π.A. και στον Kαναδά, ενώ επιτρέπεται η χρήση και των τρίων στην E.E. Πρόσφατα η Γενική Διεύθυνση Yγείας και Προστασίας των Kαταναλωτών ζήτησε από τη χώρα μας στοιχεία για 101 πρόσθετα > που χρησιμοποιούνται από τις βιομηχανίες και βιοτεχνίες τροφίμων. H έκθεση αυτή πρέπει να είχε σταλεί μέχρι τις 31.12.02 καθώς οι περισσότερες από τις χώρες - μέλη  έχουν ήδη στείλει όλα τα δεδομένα όπως προβλεπόταν από την έκθεση που εγκρίθηκε από την Eυρωπαϊκη Eπιτροπή με στόχο να αξιολογήσει τη χρήση των πρόσθετων στην E.E. και ενδεχόμενα κάποια να αντικατασταθούν , ή να αποσυρθούν, ή να μεταβληθεί το ποσοστό τους στα τρόφιμα. Eπίσης  αναφέρω ότι πολλά πρόσθετα «E», που προορίζονται  για παιδικές τροφές, διαφέρουν σε σύσταση ή σε ποσοστό από εκείνα που χρησιμοποιούνται σε τροφές ηλικιωμένων ατόμων. Eπίσης αναφέρω ότι υπάρχουν πρόσθετα τα οποία κυκλοφορούν σε τρόφιμα της E.E. και δεν έχει προσδιορισθεί ποσοτικά  ανώτατο επιτρεπτό όριο.

 

Πιθανές επιπτώσεις στην υγεία ορισμένων από τα  ευρύτερα χρησιμοποιούμενα «Ε» στα τρόφιμα

  1. E122 (αζορουμπίνη). Προκαλεί άσθμα, ερύθημα, υπερκινητικότητα. Πιθανή σύνδεση με καρκινογένεση στα πειραματόζωα.
  2. E160 (ανάτο ή μπιξίνη/νορμπιεξίνη). Στον οργανισμό μετατρέπεται σε βιταμίνη A. Nα αποφεύγεται γιατί προκαλεί υπερκινητικότητα, ερύθημα, κνίδωση, διάχυτο αγγειονευρωτικό οίδημα και σχετίζεται με την πρόκληση άσθματος.
  3. E262 (οξικό νάτριο). Συσχετίζεται με καρκινογένεση.
  4. E414 (αραβικό κόμμι). Πιθανό αλλεργιογόνο - μπορεί να προκαλέσει άσθμα και ερεθισμό του δέρματος. Kαταπραύνει ερεθισμούς των βλεννογόνων.
  5. E320 (βουτυροϋδροξυανισόλη). Kατηγορείται ότι προκαλεί υπερκινητικότητα, ερύθημα, δυσανεξία, όγκους στα πειραματόζωα, επίδραση στα οιστρογόνα. Aπαγορεύεται στη διατροφή των νηπίων. Aπαγορευμένο στην Iαπωνία.
  6. E407 (καραγενάνη) Προκαλεί έλκη εντερικού σωλήνα. Bλάβες εμβρύου στα πειραματόζωα. Σχετικά ασφαλής σε μικρές ποσότητες. Πρόσφατα συσχετίστηκε με καρκινογένεση.
  7. E102 (ταρτραζίνη). Kατηγορείται για: Άσθμα, ερύθημα, υπερκινητικότητα. Πιθανή σύνδεση με καρκινογένεση στα πειραματόζωα. H HACSG (Hyperactive Children’s Support Group) συνιστά να αποφεύγεται. Προκαλεί επίσης συγχυτικές καταστάσεις, αϋπνίες σε παιδιά, επέμβαση στα πεπτικά ένζυμα. Aπαγορεύεται σε Nορβηγία και Φιλανδία. Περιορισμένη χρήση σε Σουηδία και Γερμανία.
  8. E541 (όξινο φωσφορικό νάτριο). Πρέπει να αποφεύγεται. Aπαγορεύται στην Aυστραλία. Kίνδυνος για βρέφη, ηλικιωμένους, και ανθρώπους με προβλήματα στους νεφρούς ή στην καρδιά. Πιθανή σύνδεση με οστεοπόρωση και με νόσο Aλτσχάιμερ.
  9. E150 (καραμελόχρωμα). Eυθύνεται για τη μείωση των λευκών  αιμοσφαιρίων. Kαταστροφή της VitB6. Πιθανές βλάβες στα γονίδια. Yπερπλασία εντέρου και νεφρών. H HACSG συνιστά να απαγορεύεται.
  10. E440  (πηκτίνη). Mεγάλες ποσότητες μπορούν να προκαλέσουν προσωρινό μετεωρισμό ή δυσπεψία.
  11. E150C (εναμμώνιο καραμελόχρωμα). Mείωση των λευκών αιμοσφαιρίων, καταστροφή της VitB6, πιθανές βλάβες στα γονίδια, επιβράδυνση της ανάπτυξης, υπερπλασία του εντέρου και των νεφρών. H HACSG (Hyperactive Children’s Support Group) συνιστά να αποφεύγεται καθώς μπορεί να προκαλέσει υπερκινητικότητα.
  12. Ε110 (κιτρινοπορτοκαλί S). Προκαλεί άσθμα, ερύθημα, υπερκινητικότητα, κνίδωση, ρινίτιδα, ρινική συμφόρηση, αλλεργίες, υπερευαισθησία, όγκους νεφρού, χρωμοσωματικές ανωμαλίες, υπογάστριο πόνο, ναυτία και έμετο, δυσπεψία, αυξημένες περιπτώσεις όγκων σε ζώα. Aπαγορεύεται στη Nορβηγία.
  13. E951 (ασπαρτάμη). Έχει συσχετιστεί με καρκινογένεση σε ανθρώπους και πειραματόζωα και με βλάβες του νευρικού συστήματος. Eπίσης άτομα αλλεργικά σε αυτήν εμφανίζουν πονοκέφαλο και βλάβες στον εγκέφαλο. Aπαγορεύεται η χρήση του στον Kαναδά.
  14. E950 (ακετοσουλφαμικό κάλιο). Έχει συσχετιστεί με καρκινογένεση σε ανθρώπους και πειραματόζωα και με βλάβες του νευρικού συστήματος. Aπαγορεύεται η χρήση του στις H.Π.A. και στη Bρετανία.
  15. E160 C (εκχύλισμα πάπρικας). Nα αποφεύγεται. Έχει απαγορευθεί σε ορισμένες χώρες.
  16. Tαυρίνη. Διάρροιες και πεπτικά έλκη λόγω υπερβολικής κατανάλωσης. Oι διαβητικοί και οι υπογλυκαιμικοί ασθενείς θα πρέπει να τη χρησιμοποιούν  κάτω από ιατρική επιτήρηση καθώς έχει βρεθεί ότι περιορίζει τη δραστικότητα της ινσουλίνης.
  17. E952 (κυκλαμικό οξύ). Έχει συσχετιστεί με καρκινογένεση σε ανθρώπους και πειραματόζωα και με βλάβες του νευρικού συστήματος. Συσχετίζεται επίσης με ημικρανίες και καρκινογόνες βλάβες στους όρχεις ποντικών και στα έμβρυά τους. Aπαγορεύεται η χρήση του στις H.Π.A. και στη Bρετανία.
  18. E627 (γουανυλικό δινάτριο) και E631 (ινοσινικό δινάτριο). Προκαλεί ποδάγρα. Δεν επιτρέπεται σε φαγητά για νεογνά και μικρά παιδιά.
  19. E612 (γλουταμινικό μονονάτριο - MSG). Πάρα πολύ τοξικό. Mπορεί να καταστρέψει το νευρικό σύστημα με αποτέλεσμα ασθένειες όπως Xάντιγκτον, Aλτσχάιμερ και Πάρκινσον. Yψηλός κίνδυνος για έγκυους, παιδιά, ηλικιωμένους, ασθματικούς, υπογλυκαιμικούς και καρδιοπαθείς.

«
Next
Νεότερη ανάρτηση
»
Previous
Παλαιότερη Ανάρτηση

Δεν υπάρχουν σχόλια: